Hałas podczas obrad sejmowych

Bójka szlachty w kościele, akwaforta z druku pt. Gedoppelter polnischer Sack – Spiegel oder merckwürdige Vorbildung des ehemahl, 1734. Grafika ze zbiorów Biblioteki Narodowej w Warszawie

Z lektury XVI-wiecznych sprawozdań sejmowych wynika, że podczas obrad panował nieustanny niemal gwar. Przemówienia przerywane były nie tylko okrzykami pojedynczych oponentów, lecz również zbiorowymi wrzaskami, pomrukami niezadowolenia czy nawet gwizdami. Również zadowolenie i poparcie izba zwykła wyrażać głośnymi krzykami i śmiechem. Swoje zastrzeżenia i uwagi, odnośnie czytanych projektów ustaw, posłowie zazwyczaj zgłaszali, przekrzykując się głośno wzajemnie. Wszytko to powodowało, że w izbie sejmowej panować musiał wyjątkowy hałas.

Bardzo popularną metodą okazywania niezadowolenia przez oponentów było zagłuszanie przemawiającego wyciem, gwizdaniem, hukaniem i innymi nieartykułowanymi dźwiękami. Rzucano też najróżniejsze niewybredne obelgi. Ówczesne diariusze bardzo często wspominają o podobnych zachowaniach. Niekiedy rzucano też w zbyt nudnych oratorów owocami i jajkami, ten niechlubny zwyczaj rozwinął się jednak na dobre dopiero w epoce saskiej.

W ówczesnych diariuszach nie brakuje przykładów zagłuszania i wygwizdywania mówców. „Gdy tak mówił, poczęli wszystka szlachta hukać a wrzeszczeć, krząkać, kaszleć, że mu mówić nie dopuścili i zagłuszyli wszystko; […] aże ledwo uskromił p. Zborowski marszałek mówiąc: nie potrzebujemy tego” – czytamy w diariuszu sejmu konwokacyjnego warszawskiego z 1587 roku. Ne sejmie elekcyjnym w 1587 roku, gdy przysłani przez królową na obrady wojewoda płocki i pan radomski wychodzili z izby, posłowie „poczęli za nimi wielkim głosem hukać i świstać albo gwizdać”.

Anna Kalinowska

Chcesz wiedzieć więcej o obyczajach szlacheckich ? czytaj: ww.wilanow-palac.pl/pasaz