II Muzealne Spotkania z Kresami

Z satysfakcją odnotowaliśmy w związku z I Muzealnymi Spotkaniami z Kresami wiele pozytywnych głosów odnoszących się do tej inicjatywy, które ujawniły się w środowiskach organizacji kresowych, jak też właśnie w muzeach i innych instytucjach posiadających w swych zasobach i nadal gromadzących różnego rodzaju pamiątki, fotografie, dokumenty czy dzieła sztuki pochodzące z Kresów, ale też powstałe gdzie indziej, mówiące o tym terytorium.

Podjęte dzieło postanowiliśmy kontynuować przy jeszcze szerszym udziale zainteresowanych instytucji. I właśnie na początku roku 2010 przystąpiliśmy do przygotowania II Muzealnych Spotkań z Kresami, tj. konferencji poświęconej prezentacji posiadanych zbiorów (ich różnych typów), zrealizowanych dotąd wystaw, prac naukowo-badawczych, edytorskich oraz innych form aktywności dotyczących tematyki Kresów Wschodnich Rzeczypospolitej. Prezentacja słowna, pokaz multimedialny zbiorów kresowych, wszelkich śladów materialnych i niematerialnych przeszłości przekazujących prawdę i legendę o Kresach Wschodnich, to znaczące działania muzealne w upamiętnianiu i upowszechnianiu wśród potomnych dziedzictwa historycznego ziem kresowych i ludzi je zamieszkujących.

Tak zaproponowana formuła Muzealnych Spotkań z Kresami główną rolę w mówieniu o dziejach dawnych polskich ziem kresowych i Kresowian powierza prezentowanym obiektom muzealnym, dokumentom historycznym i pamiątkom, które świadczą o przeszłości i ją dokumentują, są wyrazem utrwalonej w nich pamięci ludzi. Oprócz tematu głównego widzimy potrzebę uwzględnienia innych wątków, jak na przykład: stan ratowania polskich zabytków za wschodnią granicą; kultywowanie kresowych tradycji w powojennej Polsce (w tym głównie działania o zorganizowanym charakterze od roku 1989 r.) .

W odpowiedzi na rozesłane przez Muzeum Niepodległości w Warszawie zaproszenie do około 40 instytucji i osób w Polsce zgłosiło swoje uczestnictwo w II Muzealnych Spotkaniach z Kresami 35 pracowników merytorycznych (35 referatów) z 19 instytucji muzealnych, ale też wyższych uczelni, archiwów państwowych, bibliotek. Należy odnotować fakt zgłoszenia autorów z instytucji narodowych ( lub o takowym charakterze), jak na przykład: Muzeum Narodowe w Warszawie (5), Muzeum Narodowe w Gdańsku (1), Muzeum Narodowe Ziemi Przemyskiej w Przemyślu (3), Biblioteka Narodowa (1), Biblioteka Jagiellońska (1), Zakład Narodowy im. Ossolińskich (1), Narodowe Archiwum Cyfrowe (1), Biblioteka Raczyńskich w Poznaniu (1), Uniwersytet Papieski Jana Pawła II w Krakowie (1), Akademia Sztuk Pięknych w Warszawie (1), Instytut Sztuki Polskiej Akademii Nauk (1). Na konferencji są prezentowane zbiory i kolekcje kresowe obejmujące: I. grafikę, rysunek i malarstwo; II. fotografię; III. druki, rękopisy oraz inne; IV. etnografię; V. wystawiennictwo, prace konserwatorskie, badawcze i popularyzatorskie. Celem II Muzealnych Spotkań z Kresami jest kontynuowanie procesu w miarę pełnego opracowania wiedzy o zasobach muzealnych, ale i w znacznej mierze im pokrewnych, a przechowywanych w archiwach i bibliotekach, dokumentujących polskie dziedzictwo kresowe, także – możliwie szeroki przegląd stanu prac zbierackich, dokumentacyjnych, wystawienniczych i popularyzatorskich przełomu XX i XXI w., związanych w muzealnictwie polskim z tematyka kresową. Dla utrwalenia dorobku konferencji przewidujemy wydanie drukiem jej pokłosia ( tomu bogato ilustrowanego).