szukaj:
z ostatnich:
Skarbnica wiedzy króla gospodarza
Skarbnica wiedzy króla gospodarza

Jan III Sobieski, znany ze swoich upodobań ziemiańskich, doskonały i zapobiegliwy gospodarz, a także zamiłowany ogrodnik i pszczelarz, w swojej bibliotece nie mógł obyć się bez najpopularniejszej wówczas książki z zakresu gospodarstwa wiejskiego
dodane 2009-11-24 (10:00)
  A A A
 
To i podobne malowidła ze scenami o tematyce rolniczej znajdują się w najstarszych pomieszczeniach Pałacu w Wilanowie. Mal. Jerzy Eleuter Szymonowicz-Siemiginowski, koniec XVII w.


Jan III Sobieski, znany ze swoich upodobań ziemiańskich, doskonały i zapobiegliwy gospodarz, a także zamiłowany ogrodnik i pszczelarz, w swojej bibliotece nie mógł obyć się bez najpopularniejszej wówczas książki z zakresu gospodarstwa wiejskiego. Było nią dzieło Jakuba Kazimierza Haura (1632 – 1709) pt. Oekonomika ziemiańska generalna, które od swojego pierwszego wydania (1675) było kilkakrotnie wznawiane w XVIII w. Oekonomika jest przepastną skarbnicą wiadomości, począwszy od wskazówek na temat budownictwa domów mieszkalnych czy pomieszczeń gospodarczych, poprzez wiadomości dotyczące rodzajów gleby, sposobów uprawy roli, a także wszelakiej hodowli, hippiki, pasiecznictwa czy rzemiosła wiejskiego i dworskiego, gorzelnictwa, tkactwa, leczenia różnych chorób, aż po podstawowe dane z zakresu geometrii i wykaz miar używanych w Polsce.

Haur zainteresował swym dziełem Jana III, od którego wyjednał specjalny przywilej (wydany 16 marca 1676 r.), eksponujący walory Oekonomiki i zabezpieczający prawa autorskie. Książkę, cieszącą się wyjątkową poczytnością, nabywali posłowie moskiewscy, poszukiwali jej u krakowskich „bibliopolów” zainteresowani czytelnicy z Niemiec, Śląska i Prus.

Wypowiedzi Haura mogą być bardzo ciekawe dla współczesnego czytelnika, a niektóre jego sformułowania budzą wzruszenie, nawet wesołość. Przywołajmy cytat o jesiennych pluskotach:
„Zyto ku Swiętemu Marcinowi y po tym Swięcie siać może, gdy od mrozu iest wolna rola, a potym gdy z tym zamarznie, tedy na Wiosne zwykło się dobrze krzewić zboże: gdyby zaś długo były pluskoty, szkodzi Urodzaiovi.”

Hanna Widacka

oceń
0
0
Podziel się

Wiadomości powiązane

Król, który słuchał uczonych
Aktualna lekcja kultury staropolskiej
Choroby króla Jana III Sobieskiego
Klementyna Maria Sobieska i Jakub Edward Stuart – małżeństwo z przypadku
Teatralizacja życia i śmierci

Zobacz więcej w serwisach WP

Studio

Turystyka

Turystyka

Wikipedia WP



Opinie

Ten materiał nie ma jeszcze żadnej opinii. Twoja może być pierwsza!

Wywiady

Przed premierą Arabeli


Wywiad z reżyserem Pawłem Aignerem, reżyserem "Arabeli" więcej

Moda i obyczaje

Tragiczny koniec uczty polskiej


Jeszcze zanim nastały czasy saskie, w których sztukę picia doprowadzono do doskonałości, wiele było uczt, które kończyły się tragicznie więcej