Siła doświadczenia i siła materiału. Dwie poruszające wystawy na start 2026

Karolina Wiktor w ramach wystawy w Zachęcie po raz pierwszy w swojej twórczości podejmuje temat macierzyństwa z perspektywy kobiety doświadczającej poudarowej afazji. Artystka zabiera głos w sprawie rodzicielstwa kobiet z niepełnosprawnościami. W centrum narracji znalazła się relacja matki z afazją i jej córki, relacja, w której codzienne gesty, domowe rytuały oraz poszukiwanie nowych form porozumiewania się są jednocześnie częścią procesu rehabilitacji.

Wystawa porusza kwestie widzialności i komunikacji osób z neurologicznymi niesprawnościami, a jej struktura ma otwarty charakter. Ekspozycji towarzyszą spotkania i warsztaty, dzięki czemu funkcjonuje ona jako dynamiczna mapa osobistych i wspólnych doświadczeń. Odwiedzający mogą także wchodzić w bezpośredni kontakt z wybranymi pracami — poprzez dotyk oraz rysowanie na jednej z nich.

Wystawa Krystyny Wojtyny-Drouet - artystki, która w styczniu 2026 roku obchodziła setneu rodziny - prezentuje rozwijany od lat 50. dorobek jednej z kluczowych reprezentantek polskiej szkoły tkaniny, ważnego zjawiska w powojennej sztuce polskiej. Na przekrojowej ekspozycji w Zachęcie pokazane zostały monumentalne tkaniny i gobeliny powstające między 1957 a 2018 rokiem, w tym dzieła nieprezentowane publicznie w ostatnich dwóch dekadach.

Wystawa ukazuje ewolucję języka artystycznego Wojtyny-Drouet: od kompozycji figuratywnych, w których motywy podporządkowane są strukturze splotu, po coraz bardziej abstrakcyjne układy form, aż po liryczne prace z późniejszego okresu. Obok tkanin prezentowane są również materiały pozwalające zapoznać się z procesem twórczym Wojtyny-Drouet - m.in. receptury barwierskie, tkaniny prezentujące techniki tkackie jak żakard i druk na tkaninie czy kolekcja autorskiej odzieży z samodziału - pozwalające lepiej zrozumieć, w jaki sposób artystka budowała paletę barwną, fakturę i skalę swoich dzieł.

Obie wystawy wpisują się w strategię programową Zachęty na 2026 rok, w ramach której prezentowane są projekty ukazujące wielogłosowość narracji, złożoność doświadczeń i tożsamości oraz to, co istotne dla wspólnego myślenia o przyszłości. Prezentacje twórczości Karoliny Wiktor i Krystyny Wojtyny-Drouet podejmują temat procesualności — zarówno w wymiarze osobistym, jak i materialnym — sytuując artystki w roli badaczek i świadkiń współczesności.

Wernisaż obu wystaw odbędzie się 19 lutego o godz. 19 w Zachęcie — Narodowej Galerii Sztuki.